FPS تعداد فریمهایی است که کارت گرافیک در هر ثانیه تولید میکند، در حالی که Hz تعداد دفعاتی است که مانیتور تصویر را بهروزرسانی میکند. اگر مانیتور شما 60 هرتز باشد، حتی اگر 120 فریم تولید شود، فقط 60 فریم نمایش داده میشود.
در این مقاله قصد داریم به تفاوت ها و نحوه عملکرد این دو پارامتر بپردازیم و اهمیت هماهنگی آن ها در بهبود تجربه بصری را بررسی کنیم.
فریم ریت و اف پی اس چیست؟
در دنیای نمایشگرها و بازی های ویدیویی، دو واژه فریم ریت FPS و نرخ تازه سازی Hz بارها شنیده می شود، اما خیلی ها به اشتباه این دو را یکی می دانند. در واقع، هر کدام از این مفاهیم به جنبه های مختلفی از تجربه بصری شما مربوط است و تفاوت های مهمی دارند که باید به آن ها توجه کرد.
نرخ تازه سازی یا همان هرتز Hz به تعداد دفعاتی اشاره دارد که نمایشگر قادر است تصویر جدیدی را بر روی صفحه خود نمایش دهد. برای مثال، یک نمایشگر 120 هرتز می تواند در هر ثانیه 120 بار تصویر را بروزرسانی کند. از سوی دیگر، فریم ریت FPS نشان دهنده تعداد تصاویری است که کارت گرافیک یا پردازنده سیستم قادر است در هر ثانیه تولید کرده و به نمایشگر ارسال کند. به عنوان مثال، در یک بازی، اگر کارت گرافیک شما قادر باشد 60 فریم را در هر ثانیه تولید کند، این میزان FPS بازی خواهد بود.
با وجود اینکه این دو مقیاس به طور مستقیم به تجربه بصری مربوط می شوند، تفاوت های مهمی دارند. در حالی که FPS بیشتر به عملکرد سخت افزاری، به ویژه کارت گرافیک، مربوط می شود، نرخ تازه سازی بیشتر به قابلیت های نمایشگر شما بستگی دارد. به عبارت دیگر، داشتن یک کارت گرافیک قوی می تواند FPS بالایی را به همراه داشته باشد، اما برای مشاهده روان این فریم ها، نیاز به نمایشگری با نرخ تازه سازی بالا دارید.
بنابراین، هرچند FPS بالا می تواند گیم پلی بازی را روان تر نشان دهد، اما برای بهره برداری کامل از این فریم ها، باید نمایشگری با نرخ تازه سازی متناسب با آن داشته باشید. این دو، در کنار هم، تجربه ای فوق العاده از بازی ها و تماشای ویدیوها را برای شما فراهم می کنند.
تفاوت 60 فریم با 120 فریم چیست؟
تفاوت بین 60 فریم و 120 فریم در میزان روان بودن تصویر و سرعت نمایش حرکات مشخص میشود. در 60 FPS تصویر روان است و برای کاربری عادی، تماشای ویدیو و بسیاری از بازیها کاملاً کافی محسوب میشود. اما در 120 FPS حرکات نرمتر، طبیعیتر و سریعتر دیده میشوند و تاخیر واکنش کمتر احساس میشود.
در بازیهای رقابتی مانند شوترهای آنلاین، تفاوت 120 فریم با 60 فریم کاملاً قابل درک است، زیرا حرکت دشمنان و نشانهگیری دقیقتر دیده میشود. اما در کاربری روزمره یا بازیهای داستانی، این تفاوت ممکن است چندان محسوس نباشد.
هرتز در مانیتور چیست و چه تاثیری در بازی دارد؟
هرتز (Hz) نشاندهنده تعداد دفعاتی است که مانیتور در هر ثانیه تصویر را بهروزرسانی میکند. برای مثال، مانیتور 60 هرتز میتواند در هر ثانیه 60 بار تصویر جدید نمایش دهد و مانیتور 144 هرتز این عدد را به 144 بار میرساند.
هرچه نرخ رفرش بالاتر باشد، حرکتها نرمتر دیده میشوند و پرش تصویر یا تاری حرکت کمتر میشود. در بازیهای سریع و رقابتی، مانیتور با نرخ رفرش بالا میتواند تجربه دقیقتر و واکنش سریعتری ایجاد کند.
آیا 120 فریم روی مانیتور 60 هرتز دیده میشود؟
اگر کارت گرافیک شما 120 فریم در ثانیه تولید کند اما مانیتور شما 60 هرتز باشد، فقط 60 فریم در هر ثانیه نمایش داده میشود. در واقع مانیتور نمیتواند بیش از نرخ رفرش خود تصویر نشان دهد.
در برخی موارد تولید FPS بالاتر میتواند کمی تاخیر ورودی را کاهش دهد، اما از نظر بصری تفاوت کامل 120 فریم را روی مانیتور 60 هرتز مشاهده نخواهید کرد.
برای مانیتور 120 هرتز چند FPS لازم است؟
برای استفاده کامل از مانیتور 120 هرتز، بهتر است کارت گرافیک شما بتواند حداقل 120 FPS تولید کند. اگر FPS کمتر از نرخ رفرش باشد، مانیتور توانایی کامل خود را نشان نمیدهد.
به طور کلی بهترین حالت زمانی است که نرخ FPS برابر یا کمی بیشتر از نرخ رفرش مانیتور باشد تا تصویر روان و بدون پارگی نمایش داده شود.

اهمیت نرخ FPS در گیم
در بازی های ویدیویی، به ویژه در بازی های رقابتی، نرخ فریم بر ثانیه FPS نقش بسیار مهمی ایفا می کند. در این بازی ها، هر فریم اضافی می تواند تاثیر زیادی در دقت واکنش ها و عملکرد شما داشته باشد. برای مثال، در بازی هایی مانندOverwatch که سرعت عمل و دقت بسیار اهمیت دارد، تجربه بازی با 30 فریم در ثانیه می تواند باعث کاهش عملکرد شما شود، چرا که فریم های کمتری به طور پیوسته و دقیق اطلاعات بازی را به نمایش می گذارند.
در عوض، با افزایش نرخ FPS به 150 فریم در ثانیه، کیفیت گیم پلی به شدت بهبود می یابد. این امر به شما اجازه می دهد تا حرکات دشمنان را سریع تر و دقیق تر شبیه سازی کنید، که در بازی های سرعتی تفاوت های زیادی ایجاد می کند. به عنوان مثال، شلیک به هدف در حال حرکت با FPS بالاتر، خیلی راحت تر و با دقت بیشتری انجام می شود و شما در رقابت با حریفانتان شانس بیشتری خواهید داشت. در کل، داشتن FPS بالا می تواند برتری قابل توجهی در بازی های رقابتی به همراه داشته باشد.
نقش نرخ رفرش در بازی ها چیست؟
در دنیای گیمینگ، علاوه بر FPS که به تعداد فریم هایی که کارت گرافیک تولید می کند اشاره دارد، باید به نرخ نوسازی یا نرخ رفرش Refresh Rate نمایشگر نیز توجه کنیم. این پارامتر تعیین می کند که نمایشگر شما در هر ثانیه چند بار قادر است تصویر را به روز کند. به عبارت دیگر، نرخ رفرش مربوط به نمایشگر است و مشابه FPS برای کارت گرافیک عمل می کند.
نرخ رفرش معمولا با واحد هرتز Hz اندازه گیری می شود و تاثیر مستقیم بر تجربه بازی دارد. اگر کارت گرافیک شما توانایی تولید 120 فریم در ثانیه را داشته باشد، اما نمایشگر شما تنها 60 هرتز باشد، در واقع فقط 60 فریم از آن 120 فریم می توانند نمایش داده شوند و بقیه فریم ها به درستی دیده نمی شوند.
در نتیجه، هماهنگی صحیح میان FPS و نرخ رفرش برای جلوگیری از مشکلاتی مانند پارگی صفحه یا Screen Tearing ضروری است. این پدیده زمانی اتفاق می افتد که کارت گرافیک و نمایشگر در همگام سازی تصاویر با یکدیگر مشکل دارند و موجب ایجاد ناهماهنگی در تصاویر می شود. برای حل این مشکل، تکنولوژی هایی مانند NVIDIA G-SYNC و AMD FreeSync توسعه یافته اند که می توانند هماهنگی بهتری بین کارت گرافیک و نمایشگر برقرار کنند.
در لپ تاپ های گیمینگ، معمولا مشکلی در هماهنگی بین کارت گرافیک و نمایشگر وجود ندارد، چرا که سازندگان این دستگاه ها سخت افزارها را به گونه ای طراحی می کنند که به خوبی با یکدیگر سازگار باشند. این هماهنگی باعث می شود تا گیمرها بدون نگرانی از مشکلات ناهماهنگی، تجربه بهتری از بازی ها داشته باشند.
سخت افزار تعیین کننده در نرخ FPS چیست؟
نرخ فریم بر ثانیه FPS در بازی ها و برنامه ها تا حد زیادی به عملکرد سخت افزار سیستم شما بستگی دارد. یکی از مهم ترین قطعات تاثیرگذار در این زمینه، کارت گرافیک است. یک پردازنده گرافیکی قدرتمند مانند GeForce RTX 4090 قادر است نرخ فریم بالایی را تولید کند، به طور متوسط حدود 100 فریم در ثانیه، که موجب تجربه ای روان و بدون لگ در بازی ها می شود. در مقابل، کارت گرافیک هایی مانند AMD Radeon RX 590 ممکن است تنها بین 60 تا 80 فریم در ثانیه ارائه دهند که در برخی بازی ها ممکن است کمتر از حد انتظار باشد.
با این حال، افزایش FPS به تنهایی به معنای تجربه بهتر نیست. در واقع، اگر کارت گرافیک شما قادر به تولید فریم های بیشتری است، ولی نمایشگر شما قادر به نمایش آن ها نباشد، این ممکن است منجر به ناهماهنگی و مشکلاتی مانند screen tearing شود. بنابراین، کیفیت و توانایی نمایشگر شما در دریافت و نمایش این فریم ها نیز بسیار مهم است.
نهایتا، برای داشتن یک تجربه بازی روان و بدون مشکلات بصری، نیاز است که کارت گرافیک و نمایشگر شما با یکدیگر هماهنگ باشند. کارت گرافیک های قوی می توانند فریم های بیشتری تولید کنند، اما نمایشگر باید توانایی نمایش آن ها را داشته باشد تا گیم پلی روان و بدون اختلال باشد.

توجه به نرخ FPS و نرخ نوسازی در هنگام ارتقای سیستم
هنگام ارتقاء سیستم گیمینگ خود، یکی از سوالات مهمی که ممکن است پیش بیاید این است که کدام بخش را باید بیشتر تقویت کنید: کارت گرافیک یا نمایشگر؟ در واقع، انتخاب به این بستگی دارد که کدامیک از این دو سخت افزار در حال حاضر بیشترین تاثیر را در تجربه بازی شما دارد. اگر کارت گرافیک شما بسیار قدرتمند است، اما نمایشگر شما قادر به ارائه نرخ فریم بالاتر از آنچه کارت گرافیک تولید می کند نیست، در این صورت توانایی کارت گرافیک شما به هدر می رود و در نهایت منجر به تجربه ای کمتر از آنچه انتظار دارید می شود.
از طرفی، اگر نمایشگر شما دارای نرخ رفرش بالایی است، مهم است که نرخ فریم تولیدی کارت گرافیک شما با آن همخوانی داشته باشد. در غیر این صورت، ممکن است مشکلاتی مانند screen tearing پیش بیاید که به تجربه گیمینگ شما آسیب می زند.
اکثر گیمرها به FPS توجه زیادی دارند، چرا که این پارامتر قابل تنظیم است و می توان آن را با تغییرات در تنظیمات بازی مدیریت کرد. در صورتی که FPS زیاد باشد، می توان برخی از مشکلات مربوط به هماهنگی با نمایشگر را برطرف کرد و تجربه ای روان تر و متداوم تر در گیم پلی ایجاد کرد. در نتیجه، ارتقاء همزمان کارت گرافیک و نمایشگر به شما این امکان را می دهد که بهترین تجربه را از بازی ها و برنامه هایتان به دست آورید.
نرخ فریم در ویدیو به چه معناست؟
نرخ فریم در ویدیو به تعداد تصاویری اشاره دارد که در هر ثانیه در یک فیلم یا ویدیو نمایش داده می شود. این عدد، همانطور که در بازی ها مهم است، در تماشای ویدیو نیز نقش مهمی دارد. هر چه نرخ فریم بالاتر باشد، حرکت ها در ویدیو نرم تر و واضح تر به نظر می رسند، به ویژه زمانی که با اشیاء یا شخصیت های در حال حرکت سریع رو به رو هستیم. برای مثال، در صحنه های اکشن یا ورزش های پرسرعت، یک ویدیو با نرخ فریم بالاتر می تواند تصاویری واضح و بدون تاری را ارائه دهد.
از سوی دیگر، نرخ فریم پایین تر ممکن است منجر به پدیده هایی مانند تاری حرکت یا کنده شدن تصاویر شود. این مشکل به خصوص در ویدیوهایی که حرکت سریع دارند، مانند فیلم های ورزشی یا صحنه های اکشن، بیشتر محسوس است. در چنین شرایطی، مشاهده جزئیات دقیق یا پیگیری حرکت ها برای بیننده دشوار می شود.
در نهایت، نرخ فریم بالاتر همواره تجربه تماشای روان تری را به همراه می آورد. به همین دلیل، بسیاری از تلویزیون ها و مانیتورهای جدید از نرخ فریم بالاتری پشتیبانی می کنند تا تصاویر به بهترین شکل ممکن به نمایش درآیند و حرکت های سریع به وضوح قابل مشاهده باشند.
جدول مقایسه FPS و Hz
| مورد مقایسه | FPS (فریم بر ثانیه) | Hz (نرخ رفرش مانیتور) |
|---|---|---|
| مربوط به | کارت گرافیک | مانیتور |
| تعریف | تعداد فریم تولیدی در هر ثانیه | تعداد دفعات بروزرسانی تصویر در هر ثانیه |
| واحد اندازهگیری | Frame Per Second | Hertz |
| قابل ارتقا با | ارتقا کارت گرافیک | خرید مانیتور با نرخ رفرش بالاتر |
| تاثیر در بازی | روان بودن و کاهش لگ | نرمی تصویر و کاهش تاری حرکت |
| وابستگی به سخت افزار | GPU و تا حدی CPU | پنل و مدار مانیتور |
کلام آخر
در نهایت، تفاوت های بین نرخ فریم FPS و نرخ نوسازی Hz نقش بسیار مهمی در تجربه گیمینگ و تماشای ویدیوها ایفا می کنند. در حالی که FPS به تعداد فریم هایی که کارت گرافیک در هر ثانیه تولید می کند اشاره دارد، نرخ نوسازی نشان دهنده تعداد دفعاتی است که نمایشگر می تواند این فریم ها را به روزرسانی کند. برای تجربه ای روان و بدون مشکل، هماهنگی مناسب بین این دو ضروری است. ارتقای کارت گرافیک و مانیتور به طور همزمان می تواند به بهبود عملکرد و کیفیت تصاویر کمک کند. برای کسانی که قصد ارتقای سیستم خود را دارند، خرید از فروشگاه پدیده پی سی می تواند گزینه ای مناسب برای دستیابی به سخت افزارهای به روز و باکیفیت باشد تا از حداکثر پتانسیل سیستم خود بهره برداری کنند.